print

IJkdijk

Terug
Projectcode 451156
Uitvoerders
Thema Innovatie / nieuwe technieken
Einddatum 01-01-2015

Documenten

Het doel van het IJkdijk-programma is om kansrijke technologische ontwikkelingen uit de sensorindustrie toepasbaar te maken voor de inspectie en bewaking van waterkeringen. Uiteindelijk moet dit leiden tot een algemeen toepasbaar model voor real time monitoring van waterkeringen. Het programma wordt uitgevoerd door een breed consortium bestaande uit waterkeringbeheerders (de eindgebruikers), het bedrijfsleven, kennis- en onderzoeksinstellingen en beleidsmakers.

Achtergronden

De IJkdijklocatie bevindt zich in Bellingwolde. De hoofdlocatie is een kleine polder ten zuiden van Nieuweschans (Groningen), waar niewe waterkeringen gebouwd worden. In de experimenten die op deze waterkeringen uitgevoerd worden, worden verschillende sensor-, remote sensing en ICT-technologieën ingezet om onder gecontroleerde omstandigheden hun toepasbaarheid, betrouwbaarheid en nauwkeurigheid te testen. Daarnaast genereren de experimenten nieuwe kennis over het gedrag en de veiligheid van waterkeringen. Meer informatie is te vinden op www.ijkdijk.nl

Ontwerpen IJkdijkproeven
Bij de beoordeling van de sterkte van een waterkering zijn verschillende faalmechanismen relevant. Niet alle faalmechanismen kunnen worden beproefd. Als eerste stap in het ontwerpproces is een keuze uit de verschillende faalmechanismen gemaakt. Er is gekozen voor de volgende drie faalmechanismen:

1. Stabiliteit toplaag bij overslaand water
2. Piping
3. Macrostabiliteit

1. Stabiliteit toplaag bij overslaand water
Tijdens de stormvloed van 1953 zijn veel waterkeringen bezweken als gevolg van overslaand water. Golven die over de kruin van de dijk sloegen zorgden voor erosie van het binnentalud. Op deze wijze kalfde de dijk aan de binnenzijde af tot er een bres kon ontstaan. De stabiliteitsproef wordt uitgevoerd op de oostelijke ringkade om het terrein. De kade zal worden verzwaard. De verzwaring zal worden uitgevoerd in verschillende dijkvakken zodat er tussen de dijkvakken een verschil in dijkopbouw en taludhelling aanwezig is. Een belangrijke component in de sterkte van het binnentalud is de eventueel aanwezige grasmat. Omdat een grasmat tijd nodig heeft om zich te ontwikkelen, zal de proefdijk in een vroege fase van het project worden gebouwd. De proef zelf wordt in een late fase van het project uitgevoerd.

2. Piping
Piping is de naam van het proces waarbij erosie optreedt als gevolg van grondwaterstroming onder het dijklichaam door. Onder andere tijdens de hoge waterstanden in 1995 zijn op verschillende plaatsen langs de grote rivieren zandmeevoerende wellen, het begin van het pipingproces, geconstateerd. Uit het project Veiligheid Nederland in Kaart, VNK, blijkt dat het fenomeen piping een grote bijdrage levert aan het overstromingsrisico. Dit risico sluit aan bij de beschikbare geschiedkundige beschrijvingen van dijkdoorbraken. De pipingproeven zullen in een aantal stappen worden uitgevoerd. In een eerste stap zal de waterkering worden vervangen door een glazen plaat. Op deze wijze kan het erosieproces onder het dijklichaam inzichtelijk worden gemaakt. In een tweede stap zal de proef worden uitgevoerd op een ‘echte' dijklichaam opgebouwd van klei. In een derde stap zal de zandlaag worden opgebouwd uit verschillende grove en fijne zandlagen.

3. Marcostabiliteit
Bij macrostabiliteit vervormt of bezwijkt zowel het dijklichaam als de grondlagen daaronder. De gevolgen van een tekort aan macrostabiliteit tijdens hoogwater zijn voor ieder zichtbaar in de vorm van scheuren op de kruin van het dijklichaam en het dichtdrukken van de bermsloot aan de binnenteen. Bij het ontwerpen van dijkverzwaring speelt het mechanisme macrostabiliteit een dominante rol. Ten behoeve van de proef wordt een dijklichaam in het midden van het terrein aangelegd. Na het optreden van zetting en consolidatie van de ondergrond zal het dijklichaam worden geherprofileerd. Op dit profiel wordt de proef uitgevoerd. Bij veel waterkeringen speelt een verhoging van de waterspanning in de ondergrond aan de teen tijdens maatgevende omstandigheden een belangrijke rol.

IJkdijk en UrbanFlood
Op Europees niveau loopt momenteel het project UrbanFlood, waarin ook onderzoek wordt gedaan naar het gebruik van sensoren om de waterveiligheid in dichtbevolkte gebieden te verbeteren. Klik HIER voor een film over het project.

Waterweren

Werkplek

U dient ingelogd en gemachtigd te zijn om deze werkplek te kunnen bekijken.
Login